Stercia 1mg Finasteride là thuốc gì?

Stercia 1mg là thuốc kê đơn chứa hoạt chất Finasteride 1mg, được sử dụng phổ biến trong điều trị rụng tóc kiểu nam (hói đầu kiểu nam giới). Thuốc giúp ức chế chuyển đổi testosterone thành dihydrotestosterone, từ đó làm chậm quá trình mỏng tóc, giảm rụng tóc và hỗ trợ tăng mọc tóc mới ở những vùng còn nang tóc hoạt động. Đây là một trong những lựa chọn điều trị nền tảng cho nam giới bị hói đầu do yếu tố nội tiết androgen.

Việc sử dụng Stercia 1mg cần có chỉ định và theo dõi của bác sĩ, bởi thuốc chỉ phù hợp cho một số nhóm bệnh nhân nhất định, không dùng cho phụ nữ và trẻ em. Thông tin dưới đây mang tính tham khảo, giúp người dùng hiểu rõ hơn về thuốc trước khi trao đổi với bác sĩ hoặc dược sĩ.

Thành phần

Mỗi viên Stercia 1mg chứa:

• Finasteride 1mg.
• Các tá dược vừa đủ 1 viên nén.

Công dụng

Stercia 1mg phát huy tác dụng chủ yếu trên nang tóc vùng da đầu, đặc biệt là vùng đỉnh đầu và đường rẽ tóc trước trán. Các công dụng chính gồm:

• Giảm rụng tóc kiểu nam do ảnh hưởng của nội tiết androgen.
• Làm chậm tiến triển hói đầu, hạn chế mở rộng vùng tóc thưa, vùng hói.
• Hỗ trợ kích thích mọc tóc mới ở những vùng nang tóc còn hoạt động.
• Cải thiện mật độ tóc, giúp mái tóc trông dày hơn, giảm lộ da đầu.
• Góp phần cải thiện hình ảnh bản thân, giảm mặc cảm do rụng tóc kéo dài.

Thuốc cho hiệu quả tốt nhất khi sử dụng sớm, trong giai đoạn nang tóc còn khả năng phục hồi. Khi nang tóc đã xơ hóa hoàn toàn, hiệu quả mọc tóc sẽ rất hạn chế.

Chỉ định

• Nam giới trưởng thành bị rụng tóc kiểu nam (hói đầu kiểu nam giới), thường biểu hiện bằng tóc mỏng dần vùng đỉnh đầu hoặc vùng trán hai bên cao dần.
• Bệnh nhân đã được bác sĩ đánh giá loại trừ các nguyên nhân rụng tóc khác như thiếu dinh dưỡng, bệnh lý tuyến giáp, thiếu máu, tác dụng phụ của thuốc khác.
• Bệnh nhân mong muốn điều trị lâu dài, kiên trì và hiểu rõ rằng hiệu quả phụ thuộc từng người, không phải tất cả đều mọc tóc trở lại hoàn toàn.

Cơ chế tác dụng

Finasteride là thuốc ức chế chọn lọc enzym 5-alpha-reductase typ II. Đây là enzym chịu trách nhiệm chuyển đổi hormone testosterone thành dihydrotestosterone tại da đầu và tuyến tiền liệt. Dihydrotestosterone là dạng androgen hoạt tính mạnh, có vai trò chính trong cơ chế gây rụng tóc kiểu nam.

Khi nồng độ dihydrotestosterone tăng cao và kéo dài tại nang tóc, nang tóc sẽ bị:

• Teo dần kích thước, sợi tóc mọc lên ngày càng mảnh và ngắn.
• Rút ngắn pha mọc tóc, kéo dài pha nghỉ, dẫn đến rụng tóc nhiều và khó mọc lại.
• Lâu dần, nang tóc bị xơ hóa, mất khả năng mọc tóc vĩnh viễn.

Finasteride làm giảm đáng kể nồng độ dihydrotestosterone trong máu và tại da đầu, từ đó:

• Giảm tốc độ rụng tóc sau vài tháng điều trị.
• Hỗ trợ tăng tỷ lệ mọc tóc mới ở các nang tóc còn khả năng hoạt động.
• Duy trì mật độ tóc ổn định khi dùng thuốc đều đặn và lâu dài.

Tuy nhiên, vì cơ chế tác dụng gắn liền với nội tiết androgen, thuốc chỉ phù hợp cho nam giới. Phụ nữ, đặc biệt là phụ nữ có thai hoặc có khả năng mang thai, không được sử dụng Finasteride vì nguy cơ gây ảnh hưởng xấu đến thai nhi nam.

Dược lực học

• Sau khi uống, Finasteride được hấp thu và gắn chọn lọc vào enzym 5-alpha-reductase typ II, làm giảm trên 60 phần trăm nồng độ dihydrotestosterone trong huyết tương và tại mô đích. Sự giảm nồng độ dihydrotestosterone này duy trì ổn định khi dùng thuốc mỗi ngày.
• Ở nang tóc, nồng độ dihydrotestosterone thấp hơn giúp chu kỳ tóc trở lại cân bằng hơn. Pha mọc tóc được kéo dài, pha nghỉ được rút ngắn lại. Nhờ đó, lượng tóc đang mọc trên da đầu tăng lên theo thời gian. Nhiều nghiên cứu cho thấy việc sử dụng Finasteride 1mg mỗi ngày có thể cải thiện mật độ tóc rõ rệt sau 6 đến 12 tháng ở một tỷ lệ đáng kể bệnh nhân nam.
• Finasteride hầu như không ảnh hưởng đến nồng độ testosterone toàn thân, do đó không làm nam giới “nữ hóa” nhưng có thể gây thay đổi nhẹ ở một số người như giảm ham muốn hoặc thay đổi mô tuyến vú. Các thay đổi này thường hồi phục sau khi ngưng thuốc.

Dược động học

• Finasteride được hấp thu tốt qua đường uống, sinh khả dụng khoảng 65 phần trăm. Thức ăn không ảnh hưởng đáng kể đến mức độ hấp thu, do đó bệnh nhân có thể dùng thuốc cùng hoặc không cùng bữa ăn.
• Thuốc gắn kết mạnh với protein huyết tương và phân bố chủ yếu đến da đầu, tuyến tiền liệt và các mô có nhiều enzym 5-alpha-reductase. Thời gian đạt nồng độ đỉnh trong huyết tương thường khoảng hai giờ sau khi uống. Thời gian bán thải trung bình dao động từ năm đến sáu giờ ở người trẻ, kéo dài hơn ở người cao tuổi, nhưng chưa đến mức phải điều chỉnh liều trong đa số trường hợp.
• Finasteride được chuyển hóa qua gan, chủ yếu thông qua hệ enzym cytochrom P450, sau đó thải trừ qua nước tiểu và phân dưới dạng chuyển hóa. Ở bệnh nhân suy gan hoặc suy thận nặng, bác sĩ có thể cân nhắc điều chỉnh liều hoặc theo dõi chặt chẽ hơn.

Hướng dẫn bảo quản

• Bảo quản thuốc ở nơi khô ráo, thoáng mát, nhiệt độ dưới 30°C.
• Tránh ánh nắng trực tiếp và tránh để gần nguồn nhiệt cao.
• Giữ thuốc trong bao bì gốc, đậy kín sau khi mở vỉ.
• Để xa tầm tay trẻ em.

Liều dùng và cách dùng

• Liều thông thường cho nam giới trưởng thành: 1 viên Stercia 1mg, uống một lần mỗi ngày.
• Thuốc có thể uống cùng hoặc không cùng bữa ăn, nên uống vào một thời điểm cố định trong ngày để tạo thói quen.
• Nuốt nguyên viên với một cốc nước, không bẻ, nghiền nát hoặc nhai viên thuốc.

Để đánh giá hiệu quả, thường cần sử dụng ít nhất từ ba đến sáu tháng. Một số trường hợp cần đến mười hai tháng hoặc lâu hơn. Nếu sau mười hai tháng dùng thuốc đều đặn mà không cải thiện, bác sĩ có thể cân nhắc ngừng thuốc.

Việc ngưng thuốc đột ngột sẽ khiến nồng độ dihydrotestosterone tăng trở lại và tiến trình rụng tóc có thể tiếp tục như trước khi điều trị sau vài tháng.

Quên liều và cách xử trí

• Nếu quên uống một liều, hãy uống ngay khi nhớ ra trong ngày.
• Nếu đã gần đến thời điểm dùng liều tiếp theo, bỏ qua liều đã quên và dùng liều kế tiếp như bình thường.
• Không uống gấp đôi liều để bù cho liều đã quên.

Tác dụng không mong

Cũng như các thuốc tác động lên nội tiết, Stercia 1mg có thể gây ra một số tác dụng phụ. Không phải tất cả người dùng đều gặp các triệu chứng này, nhưng cần nhận biết để xử trí kịp thời.

• Giảm ham muốn tình dục.
• Rối loạn cương dương hoặc khó duy trì sự cương cứng.
• Giảm lượng tinh dịch khi xuất tinh.
• Đau, căng tức nhẹ ở vùng ngực hoặc tuyến vú.
• Rối loạn tâm trạng, lo âu hoặc trầm cảm ở một số ít trường hợp nhạy cảm.
• Phát ban, ngứa, nổi mề đay, sưng môi hoặc mặt (dấu hiệu phản ứng dị ứng).
• Tăng nhẹ men gan trên xét nghiệm sinh hóa.

Đa số tác dụng không mong muốn ở mức độ nhẹ và có thể cải thiện sau khi ngưng thuốc. Nếu xuất hiện các dấu hiệu như đau ngực, khó thở, sưng mặt, nổi mẩn toàn thân hoặc rối loạn tâm trạng nặng, cần ngưng thuốc và đi khám ngay.

Chống chỉ định

• Phụ nữ ở mọi lứa tuổi, đặc biệt là phụ nữ có thai hoặc có khả năng mang thai.
• Trẻ em và thanh thiếu niên chưa trưởng thành.
• Người mẫn cảm với Finasteride hoặc bất cứ thành phần nào của thuốc.
• Bệnh nhân có tiền sử phản ứng dị ứng nặng với các thuốc cùng nhóm.

Phụ nữ có thai tuyệt đối không được tiếp xúc với viên thuốc bị nghiền nát hoặc vỡ, vì Finasteride có thể hấp thu qua da, gây nguy cơ dị tật cơ quan sinh dục ngoài ở thai nhi nam.

Thận trọng khi sử dụng

• Bệnh nhân bệnh gan cần được bác sĩ đánh giá trước khi sử dụng vì thuốc được chuyển hóa chủ yếu tại gan.
• Nam giới có bệnh lý trầm cảm hoặc rối loạn tâm thần trước đó cần được theo dõi sát, vì thuốc có thể làm triệu chứng trở nên rõ hơn ở một số người.
• Thuốc có thể làm giảm nhẹ nồng độ kháng nguyên đặc hiệu tuyến tiền liệt trong xét nghiệm, vì vậy bác sĩ cần biết người bệnh đang dùng Finasteride để diễn giải kết quả chính xác.
• Không nên tự ý dùng thuốc kéo dài mà không tái khám theo lịch hẹn.

Tương tác thuốc

Finasteride có thể tương tác với một số thuốc khác thông qua chuyển hóa tại gan, mặc dù các tương tác nghiêm trọng không phổ biến. Bệnh nhân nên thông báo đầy đủ cho bác sĩ tất cả các thuốc đang dùng, kể cả thực phẩm chức năng và thuốc không kê đơn. Đặc biệt lưu ý:

• Các thuốc ảnh hưởng mạnh đến hệ enzym cytochrom P450 có thể thay đổi nồng độ Finasteride trong máu.
• Không tự ý kết hợp nhiều thuốc điều trị rụng tóc đường uống khác nếu chưa hỏi ý kiến bác sĩ.
• Khi dùng phối hợp với dung dịch Minoxidil bôi ngoài da, cần theo dõi da đầu xem có kích ứng hay không, dù tương tác toàn thân không đáng kể.

Sử dụng cho phụ nữ có thai, cho con bú và trẻ em

• Phụ nữ có thai hoặc nghi ngờ có thai: tuyệt đối không dùng Stercia 1mg. Thuốc có nguy cơ gây dị tật cơ quan sinh dục ngoài ở thai nhi nam.
• Phụ nữ cho con bú: không sử dụng thuốc vì chưa có đủ dữ liệu về sự bài tiết của Finasteride vào sữa mẹ và ảnh hưởng trên trẻ bú.
• Trẻ em: Stercia 1mg không được chỉ định cho trẻ em và không nên dùng cho người chưa dậy thì.

Ảnh hưởng lên khả năng lái xe và vận hành máy móc

• Stercia 1mg nhìn chung không ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng lái xe hoặc vận hành máy móc. Tuy nhiên, nếu người bệnh xuất hiện mệt mỏi nhiều, chóng mặt, rối loạn tâm trạng hoặc các triệu chứng bất thường khác khi dùng thuốc, nên hạn chế lái xe và làm việc trên cao cho đến khi tình trạng được cải thiện.

Xử trí khi dùng quá liều

Hiện chưa có nhiều báo cáo về ngộ độc nặng do Finasteride. Trong trường hợp dùng quá liều nhiều lần hoặc một lần với liều rất cao, người bệnh cần:

• Ngưng thuốc ngay lập tức.
• Thông báo cho bác sĩ hoặc đến cơ sở y tế gần nhất để được đánh giá.
• Điều trị chủ yếu là hỗ trợ và theo dõi, chưa có thuốc giải độc đặc hiệu.

Mọi thông tin trên đây chỉ mang tính chất tham khảo. Việc sử dụng thuốc phải tuân theo hướng dẫn của Bác sĩ, Dược sĩ chuyên môn.