Gorsyta 5mg orodispersible tablet – Trị tâm thần phân liệt

Tên thuốc

Gorsyta Orodispersible Tablet.

Thành phần, hàm lượng

• Hoạt chất: Olanzapine 5 mg/viên.
• Tá dược: vừa đủ viên nén phân tán trong miệng (xem chi tiết trên tờ HDSD đi kèm).

Chỉ định

• Tâm thần phân liệt: điều trị giai đoạn cấp và duy trì, giảm triệu chứng dương tính/âm tính, giảm nguy cơ tái phát.
• Rối loạn lưỡng cực: điều trị cơn hưng cảm mức độ vừa–nặng đơn trị hoặc phối hợp; dự phòng tái phát ở người đáp ứng với olanzapine.

Công dụng

Olanzapine thuộc nhóm thuốc chống loạn thần không điển hình (atypical antipsychotics), có phổ tác dụng rộng trên triệu chứng loạn thần và khí sắc. Dạng viên phân tán trong miệng (ODT) như Gorsyta hỗ trợ tuân thủ điều trị ở bệnh nhân khó nuốt, hạn chế nhổ bỏ thuốc, tiện dùng khi không có nước.

Liều dùng

• Tâm thần phân liệt (người lớn): khởi liều thường 5–10 mg/ngày; duy trì 10–20 mg/ngày tùy đáp ứng. Tăng liều tối thiểu mỗi 24 giờ, theo dõi an toàn.
• Hưng cảm lưỡng cực: 10–15 mg/ngày đơn trị; hoặc 10 mg/ngày khi phối hợp; điều chỉnh 5 mg mỗi lần dựa theo đáp ứng.
• Dự phòng tái phát lưỡng cực: liều duy trì thường 5–20 mg/ngày.
• Người cao tuổi/nhạy cảm: cân nhắc khởi 2,5–5 mg/ngày và tăng chậm.
• Suy gan/suy thận: thận trọng; cân nhắc liều khởi 5 mg và chỉnh theo dung nạp.
• Liều tối đa thông thường không quá 20 mg/ngày, trừ khi có chỉ định chuyên khoa.
• Liều quên: dùng ngay khi nhớ; nếu gần liều kế tiếp thì bỏ qua liều quên; không gấp đôi.

Cách dùng

• Dùng 1 lần/ngày, vào thời điểm cố định (nhiều bệnh nhân thích buổi tối do có thể gây buồn ngủ).
• Cách thao tác ODT: tay khô, bóc lớp foil từ mặt sau vỉ (không ấn viên xuyên qua giấy bạc), nhẹ nhàng lấy viên, đặt lên lưỡi. Viên tan nhanh; có thể nuốt mà không cần nước hoặc uống kèm chút nước nếu muốn.
• Không bẻ/nghiền nếu không có hướng dẫn của nhà sản xuất.
• Tránh rượu và hạn chế các chất an thần khác khi dùng olanzapine.

Chống chỉ định

• Quá mẫn với olanzapine hoặc bất kỳ tá dược nào.
• Không dùng cho người sa sút trí tuệ để điều trị rối loạn hành vi do tăng nguy cơ biến cố mạch máu não/tử vong.

Dạng bào chế

Viên nén phân tán trong miệng (ODT) – tan nhanh trên lưỡi.

Quy cách đóng gói

Hộp 8 vỉ x 7 viên.

Tên cơ sở sản xuất

KRKA, d. d., Novo mesto.

Nước sản xuất

Slovenia.

Số giấy đăng ký lưu hành

VN-23008-22.

Lưu ý khi sử dụng

• Ngủ gà, an thần thường gặp; tránh lái xe/vận hành máy cho đến khi biết đáp ứng.
• Tăng cân, tăng thèm ăn, rối loạn lipid, tăng đường huyết/khởi phát ĐTĐ: theo dõi cân nặng, vòng eo, glucose, HbA1c, lipid.
• Hạ huyết áp tư thế, choáng váng; thận trọng khi đứng dậy nhanh.
• Kháng cholinergic: khô miệng, táo bón, bí tiểu, nhìn mờ – đặc biệt ở người cao tuổi.
• Hội chứng an thần kinh ác tính (NMS): sốt cao, cứng cơ, rối loạn ý thức, CK tăng – ngừng thuốc và cấp cứu khi nghi ngờ.
• Co giật có thể xảy ra, đặc biệt ở người có tiền sử.
• Tăng prolactin: có thể gây rối loạn kinh nguyệt, tiết sữa.
• Cảnh báo sa sút trí tuệ: tăng nguy cơ tử vong và tai biến mạch máu não – không chỉ định.
• Men gan tăng/viêm gan: theo dõi khi có triệu chứng; thận trọng ở bệnh gan.
• Kéo dài QT: thận trọng với thuốc kéo dài QT hoặc rối loạn điện giải.

Dược lực học

Olanzapine đối kháng chọn lọc các thụ thể 5‑HT_2A/2C và D₂, đồng thời gắn với H₁, M_1–5, α₁. Hồ sơ đa thụ thể góp phần vào hiệu quả chống loạn thần và ổn định khí sắc, cũng như các tác dụng phụ an thần/kháng cholinergic/chuyển hóa.

Dược động học

• Hấp thu: ODT tương đương sinh khả dụng với viên thường; T_max ~5–8 giờ.
• Phân bố: gắn protein ~93%.
• Chuyển hóa: qua CYP1A2 và glucuronid hóa.
• Thải trừ: t_1/2 21–54 giờ tùy cá thể; bài tiết qua nước tiểu và phân dưới dạng chuyển hóa.
• Hút thuốc lá: cảm ứng CYP1A2 làm giảm nồng độ – cân nhắc hiệu chỉnh liều khi thay đổi trạng thái hút thuốc.

Tương tác thuốc

• Ức chế CYP1A2 mạnh (fluvoxamine, ciprofloxacin): tăng nồng độ – cân nhắc giảm liều.
• Cảm ứng CYP1A2 (hút thuốc, carbamazepine): giảm nồng độ – có thể cần liều cao hơn.
• Thuốc ức chế TKTW (benzodiazepine, opioid, rượu): tăng an thần/ức chế hô hấp.
• Levodopa/chủ vận dopamine: đối kháng hiệu quả lẫn nhau.
• Thuốc kéo dài QT: tăng nguy cơ loạn nhịp – cân nhắc nguy cơ-lợi ích.
• Thuốc chống tăng huyết áp: cộng hợp hạ huyết áp tư thế.

Thận trọng khi sử dụng

• Theo dõi cân nặng, glucose/HbA1c, lipid lúc đầu, 3 tháng và định kỳ.
• Đánh giá nguy cơ tim mạch (ECG khi cần, điện giải), huyết áp.
• Thận trọng ở bệnh gan/thận, động kinh, tăng nhãn áp góc hẹp, phì đại tiền liệt tuyến.
• Giảm liều từ từ khi ngừng sau dùng dài ngày để hạn chế triệu chứng cai.
• Thai kỳ/cho con bú: chỉ dùng khi lợi ích vượt trội nguy cơ; olanzapine bài tiết một phần vào sữa mẹ.

Quá liều và xử trí

Biểu hiện: nhịp nhanh, an thần sâu/hôn mê, kích động, loạn thần, EPSE, co giật, hạ huyết áp, rối loạn nhịp, NMS. Xử trí: hỗ trợ tích cực, theo dõi ECG, bảo đảm đường thở/hô hấp/tuần hoàn, điều chỉnh điện giải; than hoạt nếu thích hợp; tránh adrenaline/dopamine đơn thuần do nguy cơ hạ huyết áp nghịch lý.

Hạn dùng

Hạn dùng in trên bao bì. Bảo quản nơi khô mát, tránh ánh sáng. Giữ viên trong vỉ cho đến khi dùng; không bóc sẵn. Để xa tầm tay trẻ em.

Câu hỏi thường gặp (FAQ)